Page 47 - hpp_9y_ebook58_08_07_001

ปฏิรูปสุขภาพ ปฏิรูปประชาธิปไตย :
นโยบายสาธารณะ การมีส่วนร่วมกับประชาธิปไตยแบบร่วมไตร่ตรอง 47

ตุลาการ เช่น การพิจารณาคดีทางการเมือง โดยที่กระบวนการสมัชชาแห่งนครรัฐ
เอเธนส์นั้นเชื้อเชิญให้พลเมืองเป็นผู้ริเริ่มน�าเสนอประเด็นปัญหาหรือความ

ต้องการ พลเมืองผู้ริเริ่ม (หรือ Citizen-initiator) นี้ถือเป็นหัวใจของระบบ
ประชาธิปไตยเพราะเป็นผู้ลุกขึ้นยืนต่อหน้าสมัชชาและเสนอสิ่งที่ต้องการให้
สมัชชาพิจารณาตัดสิน

แม้ว่าประชาธิปไตยในเอเธนส์จะเป็นระบบที่พลเมืองมีสิทธิมีเสียงในการ

ปกครองมากที่สุด แต่ก็มิได้เป็นระบบที่สมบูรณ์แบบ กรณีการตัดสินประหาร
ชีวิตโสเครตีสด้วยข้อหา “ประพฤติฉ้อฉลต่อเยาวชนและเชื่อในพระเจ้าที่แปลก
ประหลาด” เป็นตัวอย่างที่สะท้อนจุดอ่อนของการตัดสินใจด้วยประชาธิปไตย

แบบเสียงข้างมาก (Majoritarianism) ในขณะที่การกีดกันผู้หญิงและทาสจาก
การมีสิทธิเสียงก็เป็นประเด็นที่ได้รับการวิพากษ์วิจารณ์ โดยเฉพาะเรื่องทาสนั้น

มีการกล่าวว่า ประชาธิปไตยแบบเอเธนส์นั้นเป็นไปได้เพราะการมีทาส พลเมือง
เอเธนส์ที่มีทาสสัก 2-3 คนก็เพียงพอที่จะท�าให้เขามีเวลาว่างพอที่จะเข้าร่วมใน
กิจกรรมทางการเมืองได้ อย่างไรก็ตาม ในนครรัฐอื่นๆ ของกรีกที่มีทาสเป็น

จ�านวนมากก็ไม่พบว่ามีการพัฒนาระบบการเมืองที่เป็นประชาธิปไตยเช่นเดียว
กับที่นครรัฐเอเธนส์แต่อย่างใด (Wikipedia 2011)

มีการตั้งข้อสังเกตว่ารูปแบบการปกครองของนครรัฐอาจไม่เกี่ยวข้องกับ
การมีทาส หากแต่เป็นผลโดยตรงจากโครงสร้างอ�านาจทางการทหาร ในบทความ
ของ David Graeber ได้อ้างถึงงานเขียนเรื่อง Politics ของอริสโตเติลที่ได้เสนอ

ไว้ว่า รูปแบบการปกครองของนครรัฐกรีกแต่ละแห่งที่แตกต่างกันนั้นเป็นผลลัพธ์
มาจากโครงสร้างอ�านาจของกองทัพเป็นส�าคัญ หากนครรัฐมีกองทัพเป็นทหาร

ม้า นครรัฐนั้นก็จะปกครองแบบอภิชนาธิปไตย เพราะจะมีก็แต่อภิชน (Aristo-
crat) เท่านั้นที่ครอบครองเป็นเจ้าของม้าซึ่งมีราคาแพงได้ และ