Page 17 - 39.เครือข่ายบ้านเรียน
P. 17
ไปตามเส้นทางเล็กๆที่เป็นถนนลูกรังสีส้ม เด็กๆ ปอกมะพร้าว ขูดมะพร้าว คั้นมะพร้าว โม่แป้ง นวดแป้ง
เริ่มมองดูรอบตัว “นั่นต้นตาล เย็นนี้เราจะได้กิน ทำโน่นทำนี่จนออกมาเป็นขนม
ขนมตาลกัน” ผู้ใหญ่ชี้ชวนให้เด็กๆมอง “จาก เก็บลูกตาล เอาเปลือกตาลออก ขยี้ลูกตาลเป็นน้ำสีเหลืองข้น
ลูกตาลบนต้นนี้เหรอ” เสียงถามอย่างไม่ค่อย หาฟืน ก่อไฟ ตีไข่ เจียวไข่ โขลกน้ำพริก
เชื่อถือ “จะเอามากินได้ยังไง” เริ่มเกิดคำถาม เก็บใบไม้ สับใบไม้ ต้มใบไม้ ตัดผ้า มัดลายผ้า ต้มผ้า
ตามมาอีกมากมาย ลงตัวกระตุ้นให้เกิดสีบนผืนผ้า
“ค่ายครอบครัว” เป็นอีกกิจกรรมหนึ่งที่ ขั้นตอนเหล่านี้เด็กๆได้ลงมือทำ บางคนจดบันทึกขั้นตอนใส่สมุด
ยุทธชัยได้ร่วมจัดกับมูลนิธิสานแสงอรุณ โดยใช้พื้นที่ ไว้ บางคนจำได้อย่างขึ้นใจ นอกจากลงมือทำสิ่งเหล่านี้แล้ว ยุทธชัย
สวนแสงอรุณ อำเภอบ้านสร้าง จังหวัดปราจีนบุรี พ่อแม่ และพี่ๆ ยังชักชวนเด็กๆไปส่องกล้องดูนกเป็ดน้ำและนกอื่นๆ
เป็นแหล่งเรียนรู้สำหรับครอบครัวท่ามกลาง ได้รู้ว่านกชนิดไหน มีลักษณะแบบไหน ชอบอาศัยในภูมิประเทศแบบไหน
ธรรมชาติ ช่วยเสริมการเรียนรู้นอกห้องเรียนให้ และมันบอกอะไรเราได้บ้าง บางครั้งก็เดินดูต้นไม้ จดจำชื่อต้นไม้ ได้รู้
กับลูกๆได้อีกด้วย ทั้งเป็นโอกาสของพ่อแม่ในการ ว่าแต่ละต้นสำคัญแตกต่างกันอย่างไร ชนิดไหนกินได้ กินไม่ได้ ชนิด
แลกเปลี่ยนพูดคุยกันเรื่องการเลี้ยงดู การให้การ ไหนเป็นยา นอกจากนี้ยังได้วาดรูป ทาสี เป็นแผนที่เดินทาง
เรียนรู้เพิ่มเติมสำหรับลูก และมีเวลาอยู่ด้วยกัน ตกกลางคืนก็ชวนกันดูหิ่งห้อย ฟังเสียงหรีดหริ่งเรไร ดูดาว
พร้อมหน้าพร้อมตาอย่างอบอุ่น บนท้องฟ้า เล่านิทาน เล่าตำนานเกี่ยวกับดวงดาว บ้างก็ไล่เรียงเรียก
“ผมพาลูกๆทำกิจกรรมเกือบทุกเสาร์ ชื่อหมู่ดาวโอ้อวดกันบ้าง แนะนำกันบ้าง ก่อนจะกางมุ้งเข้านอน ถึง
อาทิตย์ ทั้งกิจกรรมที่เขาสนใจและกิจกรรมที่ผม ฤดูทำนาเด็กๆก็ได้เตรียมดิน หว่านกล้า ปลูกข้าว และแวะเวียนมาเก็บ
อยากให้เขาได้เรียนรู้ ได้สัมผัส ถ้าจัดกิจกรรมไป เกี่ยวเมื่อถึงเวลา
แต่ครอบครัวเราก็เป็นเรื่องธรรมดา แต่เราอยาก กิจกรรมเหล่านี้ล้วนเป็นการยืนยันว่า การเรียนรู้นั้นเกิดขึ้นได้
แบ่งปันกันกับครอบครัวอื่นๆที่เขาสนใจด้วย บาง ทุกที่ ทุกเวลา ไม่ว่าที่ไหนก็ให้การเรียนรู้กับเด็กๆได้ ไม่เฉพาะที่โรงเรียน
ครั้งก็ไปใกล้ๆในกรุงเทพฯนี่แหละ ไปดูนกที่สวน เท่านั้น
ลุมพินี ไปพบปะพูดคุยกัน ดูดนตรีในสวน ทุก “ปัญหาคือองค์ประกอบของการศึกษาในระบบโรงเรียน ตั้งแต่
เรื่องเป็นการเรียนรู้จริงที่เขาไม่สามารถสัมผัสได้ หลักสูตร แบบเรียน การจัดตารางเรียน ชั้นเรียน ครูประจำวิชา
อย่างจริงจังเมื่ออยู่โรงเรียน” การสอบวัดผล เหล่านี้ขัดแย้งกับการเคลื่อนตัวของวิทยาการความรู้
- 32 - - 33 -
home.indd 34-35 5/15/09 6:10:01 PM

