Page 12 - hpp_9y_ebook58_08_07_001
P. 12
12 ปฏิรูปสุขภาพ ปฏิรูปประชาธิปไตย :
นโยบายสาธารณะ การมีส่วนร่วมกับประชาธิปไตยแบบร่วมไตร่ตรอง
ส่วนร่วมให้ความคิดเห็นและร่วมกันก�าหนดนโยบายสาธารณะแล้ว ยังเป็นพื้นที่
ส�าคัญของการเรียนรู้ความเป็นพลเมืองและการอดทนอดกลั้นทางการเมืองผ่าน
การถกแถลง และไตร่ตรองร่วมกัน (Deliberation) เพื่อแสวงหาข้อตกลงร่วมใน
ท่ามกลางความคิดเห็นที่แตกต่างกัน
การยกร่างธรรมนูญสุขภาพ กระบวนการประเมินผลกระทบด้านสุขภาพ
และสมัชชาสุขภาพ ถือได้ว่าเป็น “นวัตกรรมทางการมีส่วนร่วมของพลเมือง” ที่
เป็นรูปธรรมที่มีการด�าเนินงานต่อเนื่องมาแล้วระยะหนึ่ง ประสบการณ์จากรูป
ธรรมทั้งสามนี้เป็นบทเรียนส�าคัญต่อการสร้างสรรค์วัฒนธรรมการเมืองที่เปิด
กว้างให้ทุกภาคส่วน โดยเฉพาะภาคพลเมืองเข้ามาร่วมคิด ร่วมตรวจสอบ ร่วม
ท�า และร่วมก�าหนดอนาคตของระบบสุขภาพ ทั้งการยกร่างธรรมนูญสุขภาพ
การประเมินผลกระทบสุขภาพและสมัชชาสุขภาพจึงเป็นพื้นที่ส�าหรับการน�าแนว
ความคิด ข้อมูล ปัญหา รวมทั้งแนวทางการปฏิบัติที่แตกต่างหลากหลายมาแลก
เปลี่ยน ถกแถลง อภิปราย ต่อรอง โน้มน้าวและหาข้อตกลงต่างๆ ร่วมกัน พื้นที่
เหล่านี้เองที่หล่อเลี้ยงให้ส�านึกความเป็นพลเมืองเติบโตและงอกงาม
เวทีของการแลกเปลี่ยนถกเถียงเหล่านี้เป็นรูปธรรมหนึ่งที่สะท้อนแนวคิดเรื่อง
“ประชาธิปไตยแบบร่วมไตร่ตรอง หรือ Deliberative democracy” ซึ่งเป็น
แนวคิดที่ให้ความส�าคัญกับการชี้แจงและอภิปรายแลกเปลี่ยนความเห็นเพื่อหา
ข้อยุติร่วมกันในฐานะพลเมืองที่เท่าเทียม แม้ว่ากระบวนการที่ภาคส่วนต่างๆ
ต้องมาถกแถลง (Deliberation) กันจะเป็นส่วนที่ขาดเสียไม่ได้ทั้งในกระบวนการ
ยกร่างธรรมนูญสุขภาพและการประเมินผลกระทบสุขภาพ แต่เราจะพบเห็นรูป
ธรรมของการมีส่วนร่วมของภาคพลเมืองในกระบวนการถกแถลงที่เด่นชัดและมี
พลวัตได้จากกระบวนการสมัชชาสุขภาพ ซึ่งเป็นกระบวนการที่ถูกออกแบบมา
เพื่อสร้างการมีส่วนร่วมของภาคพลเมืองในการก�าหนดนโยบายสาธารณะ
แนวคิดประชาธิปไตยแบบร่วมไตร่ตรองให้ความส�าคัญกับการเปิดโอกาส
