Page 228 - art-HIA-22.indd
P. 228
¡ÒûÃЪØÁÇÔªÒ¡Òà HIA àÃ×èͧ ¼Å¡Ãзº¢Í§¡Ãкǹ¡ÒûÃÐàÁÔ¹¼Å¡Ãзº·Ò§ÊØ¢ÀÒ¾ ครั้งที่ 1
228 วันที่ 26-27 มกราคม พ.ศ.2558 ณ โรงแรมเอเชีย กรุงเทพมหานคร
เสริมสุขภาพ และนโยบายที่อาจส่งผลกระทบทางลบต่อสุขภาพ และทั้งสำาหรับนโยบาย แผนงาน โครงการหรือกิจกรรม
ระดับชุมชนท้องถิ่น ไปจนถึงนโยบายสาธารณะระดับชาติหรือระหว่างประเทศ
การประยุกต์ใช้หลักเกณฑ์การประเมินผลกระทบทางสุขภาพสามารถแบ่งได้เป็น 2 ระดับ ดังนี้
1) ระดับนโยบ�ย/แผนง�น/ยุทธศ�สตร์
1.1) มีแผนก�รดำ�เนินง�นชัดเจน เช่น การจัดทำาแผนพัฒนากำาลังการผลิตไฟฟ้า การจัดทำาแผน
โครงข่ายการคมนาคม การจัดทำาแผน/ยุทธศาสตร์การพัฒนาแร่/เหมืองแร่ การกำาหนดนโยบายการค้าเสรีหรือการจัด
ทำาข้อตกลงระหว่างประเทศ การจัดทำาและปรับปรุงผังเมือง ที่อาจนำามาสู่โครงการหรือกิจกรรมที่มีผลกระทบต่อสุขภาพ
อย่างรุนแรงในอนาคต การวางแผนเพื่อดำาเนินโครงการหรือกิจกรรมใดในพื้นที่ที่มีคุณค่าทางการอนุรักษ์ เช่น พื้นที่
ต้นน้ำาลำาธาร พื้นที่ลุ่มน้ำาชั้น 1 พื้นที่ชุ่มน้ำาที่มีความสำาคัญระดับชาติและระดับนานาชาติ
1.2) ไม่มีแผนก�รดำ�เนินง�นที่ชัดเจน เช่น การจัดทำาแผนภูมิภาค(เช่น แผนยุทธศาสตร์การพัฒนา
ภาค) การกำาหนดนโยบายและ/หรือการวางแผนการเพาะปลูก/เพาะเลี้ยงสิ่งมีชีวิตที่ดัดแปลงพันธุกรรม การกำาหนด
นโยบายและ/หรือการวางแผนทำาการเกษตรขนาดใหญ่
2) ระดับโครงก�ร/กิจกรรม
2.1) มีกฎหม�ยกำ�หนดให้ดำ�เนินก�รประเมินผลกระทบท�งสุขภ�พก่อนดำ�เนินก�ร เช่นโครงการ
หรือกิจกรรมที่มีประเภทและขนาดตามประกาศโครงการหรือกิจกรรมที่อาจจะก่อให้เกิดผลกระทบอย่างรุนแรง ทั้งทาง
ด้านคุณภาพสิ่งแวดล้อม ทรัพยากรธรรมชาติ และสุขภาพ ตามมาตรา 67 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยพุทธศักราช
2550
2.2) ไม่มีกฎหม�ยกำ�หนดให้ดำ�เนินก�รประเมินผลกระทบท�งสุขภ�พก่อนดำ�เนินก�ร เช่น
โรงไฟฟ้าขนาดต่ำากว่า 10 เมกะวัตต์
3. หลักก�รของหลักเกณฑ์ก�รประเมินผลกระทบท�งสุขภ�พ
เพื่อให้เกิดการดำาเนินนโยบายสาธารณะส่งผลดีต่อสุขภาวะของคนในสังคม บนพื้นฐานของการสร้างเสริมการ
มีส่วนร่วมและเรียนรู้ร่วมกันในสังคม ดังนั้น ก�รประเมินผลกระทบท�งสุขภ�พต่อนโยบ�ย/แผนง�น/โครงก�ร
ระดับต่�งๆ ควรดำ�เนินก�รโดยยึดถือหลักก�รของหลักเกณฑ์ก�รประเมินผลกระทบท�งสุขภ�พฉบับนี้เป็น
á¹Ç·Ò§»¯ÔºÑµÔ ซึ่งประกอบไปด้วย 4 ข้อ ดังนี้
(1) ทำาเชิงรุก
(2) ทำาได้ทุกขั้นตอน
(3) ทำาไปด้วยกัน
(4) ทำายั่งยืน
(1) ทำ�เชิงรุก
ที่ผ่านมา การประเมินผลกระทบทางสุขภาพมักเป็นไปในลักษณะของส่วนหนึ่งของกระบวนการอนุมัติ/อนุญาต
หรือได้รับการร้องขอให้มีการประเมินผลกระทบทางสุขภาพเพื่อยับยั้งหรือชะลอโครงการที่กำาลังจะได้รับอนุมัติ/อนุญาต
ซึ่งเป็นการดำาเนินการประเมินผลกระทบทางสุขภาพในช่วงเวลาที่ผู้รับผิดชอบหรือเจ้าของโครงการได้ทำาการตัดสินใจ
เบื้องต้นไปแล้ว การประเมินผลกระทบทางสุขภาพจึงมีผลต่อการเปลี่ยนแปลงเชิงนโยบายได้ในขอบเขตที่จำากัด
ทั้งๆ ที่การดำาเนินนโยบายหรือโครงการเหล่านั้น อาจส่งผลกระทบในทางลบต่อสุขภาพ
ดังนั้น กระบวนก�รประเมินผลกระทบท�งสุขภ�พจึงควรปรับจังหวะให้เป็นก�รทำ�ง�นเชิงรุก (หรือ
proactive) ม�กยิ่งขึ้น ด้วยก�รจัดกระบวนก�รกลั่นกรองและเสนอประเด็นนโยบ�ย/แผนง�น/โครงก�รที่ควร
