Page 99 - 60-03-117 TH2560

9 ระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า

แนวโน้มคนไทยล้มละลายและยากจนจากค่าใช้จ่ายทางสุขภาพลดลงต่อเนื่อง

แต่ความยั่งยืนของระบบหลักประกันสุขภาพคือความท้าทาย

ารที่ประชาชนทุกคนได้รับการคุ้มครองความเสี่ยงทางการเงินจากค่ารักษาพยาบาล สามารถเข้าถึงบริการสุขภาพ
กที่มีคุณภาพ ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพ รวมถึงยาพื้นฐานและวัคซีนที่จำาเป็น เป็นหลักการพื้นฐานในการบรรลุ
ระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าของประเทศ

ประเทศไทยด�าเนินนโยบายหลักประกัน
สุขภาพถ้วนหน้าตั้งแต่ปี 2544-2545 ซึ่งปัจจุบัน รอยละครัวเรือนที่ตกอยูในภาวะยากจน/ลมละลาย
สิทธิในการเข้าถึงหลักประกันทางสุขภาพ จากคาใชจายทางสุขภาพ (ป 2531-2556)

มีความครอบคลุมไปถึงประชาชนทุกคน ภายใต้ 7.9 ป 2544-2545 ที่เริ่มดำเนินการ
3 กองทุนสุขภาพหลัก ได้แก่ หลักประกันสุขภาพ 6.8 ระบบหลักประกันสุขภาพถวนหนา
แห่งชาติ หรือโครงการบัตรทอง (ร้อยละ 73.7) 6.0 5.7 ของประเทศ
ประกันสังคม (ร้อยละ 17.2) และสิทธิสวัสดิการ 4.1
ข้าราชการและรัฐวิสาหกิจ (ร้อยละ 7.4) ตลอด รอยละ 3.1

15 ปีที่ผ่านมา คนไทยได้รับการคุ้มครองความเสี่ยง 2.4 2.3 2.2 2.6 2.3
จากค่าใช้จ่ายทางสุขภาพที่ดีขึ้นต่อเนื่อง สะท้อน 2.0 1.1
จากร้อยละของครัวเรือนที่ล้มละลายและครัวเรือน 0.8 0.5 0.5

ที่ตกอยู่ในภาวะยากจนอันมีสาเหตุจากภาระ 2531 2535 2539 2543 2547 2551 2555 2556 ป
ค่าใช้จ่ายทางสุขภาพที่ลดลงชัดเจนจากร้อยละ 5.7
และ 2.0 ในปี 2543 เหลือที่ร้อยละ 2.3 และ 0.5 ลมละลายจากคารักษาพยาบาล กลายเปนครัวเรือนยากจนจากคารักษาพยาบาล
ตามล�าดับ ในปี 2556 ทั้งนี้การศึกษาจ�านวนมาก ที่มา: ผลการวิเคราะห ในขอเสนอการคลังสุขภาพเพื่อความยั่งยืนของระบบหลักประกันสุขภาพแหงชาติ
เปาประสงค ตัวชี้วัด และเปาหมาย
ได้แสดงให้เห็นถึงการเข้าถึงบริการสุขภาพขั้นพื้นฐาน

ที่จ�าเป็นที่ดีขึ้นของประชาชน โดยเฉพาะกลุ่ม
ที่ยากจนและเปราะบาง เช่นแรงงานนอกระบบ คาใชจายทางสุขภาพตอหัว ปรับโครงสรางอายุของ 3 กองทุนหลัก (ป 2558)
ผู้สูงอายุและคนพิการ
ประกันสังคม 3,145
อย่างไรก็ตาม การใช้สิทธิประโยชน์ทางสุขภาพ
สวัสดิการ
และค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นซึ่งเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง (ในด้านหนึ่ง รักษาพยาบาล 12,000
ถือเป็นผลดีจากการที่ประชาชนเข้าถึงบริการได้ดีขึ้น ขาราชการ
และอีกส่วนหนึ่งอาจเป็นผลจากการเจ็บป่วยด้วย หลักประกันสุขภาพ 2,895
โรคไม่ติดต่อเรื้อรังของคนไทยที่เพิ่มขึ้น รวมถึง ถวนหนา บาท

การเข้าสู่สังคมสูงอายุของประเทศที่มีจ�านวน
ผู้สูงอายุเพิ่มขึ้นซึ่งเป็นกลุ่มที่มีอัตราการเจ็บป่วยสูง) ที่มา: Policy Brief: Health System in Transition ระบบสาธารณสุขของไทย ความสำเร็จและความทาทาย (IHPP)
ท�าให้ประเด็นเรื่องความเพียงพอของงบประมาณ

98 สุขภาพคนไทย 2560

60-03-117_076-103_P coated sukapap.indd 98 3/31/2560 BE 11:44 AM