Page 42 - hia_04_2010
P. 42
42
เสียงสะท้อนสุขภาพ
ได้เห็น ส่วนทางด้านทรัพยากรป่าไม้ พบว่าจังหวัดระยองเหลือพื้นที่ป่าไม่ถึง
ร้อยละ 10 ของพื้นที่จังหวัด โดยเป็นจังหวัดที่เหลือพื้นที่ป่าน้อยที่สุดเมื่อเทียบ
กับจังหวัดอื่นๆ ในภาคตะวันออกด้วยกัน
ขณะเดียวกันหลายอาชีพของชาวระยองก็ต้องล่มสลายไป เนื่องจาก
การสูญเสียฐานทรัพยากร เช่น การหาหอยเสียบ ซึ่งในอดีตเคยมีการเก็บกัน
บริเวณแหลมเจริญ ก้นอ่าว โดยชาวบ้านเก็บดองและขายได้วันละ 200-300
บาท หรืออาชีพเก็บเถาวัลย์หญ้านางที่มักขึ้นตามป่าละเมาะ ซึ่งชาวบ้านนำมา
ร้อยเข่งปลาทู ปัจจุบันก็ไม่หลงเหลือให้คนรุ่นหลังได้เห็นอีกแล้ว นอกจากนี้
อาชีพประมงริมฝั่งทะเลตั้งแต่กรอกยายชาไปจนถึงบ้านล่าง จากเดิมที่ชาวบ้าน
เคยมีรายได้สูงถึง 1,000-4,000 บาทต่อวัน ปัจจุบันก็หาได้เพียงไม่กี่ร้อยบาท
ซ้ำร้ายชายหาดสวยๆ ที่เคยเป็นแหล่งท่องเที่ยวสร้างรายได้ให้กับชาวบ้าน
หลายแห่งก็ถูกทำลายหดหายไปเกือบหมดสิ้น
แม้ที่ผ่านมา ชาวระยองโดยเฉพาะชาวมาบตาพุด ปลวกแดง บ้านฉาง
จะพยายามลุกขึ้นต่อสู้กับปัญหามลพิษอุตสาหกรรม และปัญหาสิ่งแวดล้อม
อื่นๆ มาโดยตลอดก็ตาม แต่ก็ไม่อาจหลุดพ้นจากวังวนนี้ได้ เพราะในช่วงเวลา
เดียวกัน การพัฒนาอุตสาหกรรมที่ก่อให้เกิดมลพิษยังคงขยายฐานการผลิต
เพิ่มมากขึ้นอย่างไม่มีแนวโน้มว่าจะลดลง
ศุภกิจมองว่า การที่ชาวระยองจะหลุดออกจากวังวนนี้ได้ จำเป็นที่จะต้อง
สร้างทางเลือกในการพัฒนาของตนขึ้นมาให้ได้ เพื่อเปรียบเทียบให้เห็นถึงผลดี
ผลเสียเมื่อเปรียบเทียบกับแนวทางการพัฒนาที่เป็นอยู่ และใช้เป็นเป้าหมายใน
การขับเคลื่อนสังคมต่อไป
“ระยองเป็นพื้นที่ที่ชาวบ้านไม่เคยถูกเตรียมตัวมาก่อนเลย และการเข้า
ของอุตสาหกรรมมีแต่พูดถึงในด้านดี ว่าเศรษฐกิจจะดี พื้นที่จะดี เมื่อทุกอย่างดี
หมด ชีวิตก็จะดี แต่พอทำจริงๆ แล้วมันไม่เป็นอย่างนั้น ขณะที่ไม่มี
ช่วยชาวบ้านเลย ชุมชนและสังคมจะเป็นอย่างไรเมื่อมีคนจากข้างนอกเข้ามา
เท่าตัว บางคนฉวยโอกาสได้ เช่นค้าที่ดิน สร้างหอพัก ก็ได้ไป แต่ส่วนอื่นๆ ของ
สังคมต้องรับกรรม พอเจอมลพิษ เขาก็ลุกขึ้นมาสู้ สู้ไปเรื่อยๆ ในวังวนของการ
