Page 18 - hia_04_2010
P. 18
18
เสียงสะท้อนสุขภาพ
การขายข้าวปีละหลายหน ยิ่งข้าวราคาแพงดูเหมือนจะได้เงินเป็นกอบเป็นกำ
ทว่าแท้จริงแล้วกลับเหลือรายได้ที่ไม่ได้หักค่าแรงของตัวเองไม่ถึงสิบเปอร์เซ็นต์
ของราคาข้าวทั้งหมด มิหนำซ้ำยังมี “ของแถม” คือความเจ็บป่วยจากสารเคมี
และมีความทุกข์ใจจากหนี้สินกันอย่างถ้วนหน้า
กระบวนการ HIA “รู้จัก” “เรียนรู้ และ “เปลี่ยนแปลง”
ปฐมบทการประเมินผลกระทบด้านสุขภาพของบ้านบ่อเงินเริ่มต้น
มาจากดำริของศูนย์อนามัยที่ 1 ที่เลือกพื้นที่ตำบลบ่อเงินเป็นโครงการนำร่อง
การประเมินผลกระทบด้านสุขภาพ (Health Impact Assessment - HIA) โดย
หวังว่าจะใช้กระบวนการ HIA สร้างการเรียนรู้เรื่องอันตรายจากสารเคมีทางการ
เกษตร เปิดโลกทัศน์ให้ประชาชนมีทางเลือกในการปรับวิถีชีวิตที่เสี่ยงภัยต่อ
สุขภาพให้น้อยที่สุด และเพื่อภาคีเครือข่ายในการจัดการปัจจัยเสี่ยงต่อสุขภาพ
และพัฒนาระบบเกษตรที่เอื้อต่อการมีสุขภาพดี
เป้าหมายสูงสุดของโครงการนี้คือการสร้างนโยบายสาธารณะเพื่อ
สุขภาพ ซึ่งก็คือการสร้างแผนชุมชนที่ถูกนำไปปฏิบัติจริง
โจทย์ใหญ่ที่คณะทำงานจะต้องตีให้แตกก็คือ ทำอย่างไรชาวบ้านบ่อเงิน
จะเรียนรู้และรู้จักตัวเองอย่างถ่องแท้ เพื่อจะนำไปสู่การ “ฮึดสู้” เปลี่ยนแปลง
ตัวเอง
“ข้อมูล” คือคำตอบขั้นต้น ศูนย์อนามัยที่ 1 จึงเริ่มต้นทำการบ้านชิ้นใหญ่
ชิ้นแรกคือการศึกษาวิจัย สถานการณ์การทำเกษตรของ อบต. บ่อเงิน ซึ่ง
ประกอบด้วยการศึกษาข้อมูลทั่วไปของเกษตรกร ข้อมูลด้านการเพาะปลูก
ข้อมูลเกี่ยวกับการใช้สารเคมี ข้อมูลความรู้ ทัศนคติ และการปฏิบัติ และข้อมูล
ผลกระทบต่อสุขภาพจากการใช้สารเคมีกำจัดศัตรูพืช
แล้วก็เป็นไปตามสมมติฐาน ข้อมูลที่ได้ทำให้ทั้งผู้สำรวจและผู้ถูกสำรวจ
ต่างเห็นภาพสถานการณ์ของหมู่บ้านได้ชัดเจนอย่างไม่เคยมีมาก่อน ดังจะเห็น
ได้จากข้อมูลส่วนหนึ่งที่นำมาเสนอข้างต้น
