Page 112 - hia_04_2010
P. 112
112
เสียงสะท้อนสุขภาพ
ทำ HIA ก็น่าจะให้น้ำหนักในประเด็นดังกล่าว แล้วจึงวิเคราะห์ต่อไป ว่าหากมี
โครงการโรงถลุงเหล็กแล้วจะส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศอย่างไร” แน่นอนว่า
ความขัดแย้งที่มีอยู่อย่างเข้มข้นย่อมส่งผลกระทบโดยตรงต่อการกำหนด
กระบวนการสร้างการมีส่วนร่วมของชาวบ้าน เพราะต้องอาศัยการเตรียมการ
อย่างละเอียดกว่ากรณีอื่นๆ
เพราะสุขภาพที่ดีคือหลักประกันที่มั่นคงสำหรับทุกชีวิต ด้วยเหตุนี้
การประเมินผลกระทบด้านสุขภาพ หรือที่เรียกกันว่า HIA (Health Impact
Assessment) จึงถูกนำมาใช้เพื่อช่วยให้เกิดเวทีกลางของการเรียนรู้และ
เปิดเผยข้อมูลร่วมกันจากทุกฝ่าย เพื่อหาคำตอบว่าความวิตกกังวลของชาวบ้าน
บางสะพานซึ่งมีรากฐานมาจากโครงการอุตสาหกรรมเหล็กที่มีอยู่ในพื้นที่เป็น
อย่างไร ขณะเดียวกันหากจะมีการขยายการลงทุนเพิ่มขึ้นจนกลายเป็นนิคม
อุตสาหกรรมเหล็กครบวงจร จะส่งผลกระทบอย่างไรบ้าง และจะครอบคลุม
อาณาบริเวณกว้างไกลเพียงใด เพื่อหาคำตอบถึงผลกระทบที่จะเกิดขึ้นอย่าง
แท้จริง โดยมีผลกระทบที่มีต่อสุขภาพเป็นตัวชี้วัดสำคัญ
แน่นอนว่า การขยายการลงทุนไปถึงขั้นที่เรียกว่าอุตสาหกรรมเหล็ก
ต้นน้ำที่วางแผนให้อำเภอบางสะพาน มีสถานภาพเป็น “เมืองหลวงเหล็ก”
ถือว่าเป็นครั้งแรกในประเทศไทย ดังนั้นจึงถือเป็นเรื่องใหม่ที่ต้องอาศัยข้อมูล
และประสบการณ์ที่เกิดขึ้นแล้วในต่างประเทศมาเทียบเคียงด้วย อีกทั้งยังถือ
เป็นเรื่อง “ท้าทาย” สำหรับการคิดค้นเครื่องมือและกลไกทั้งทางสังคมและ
วิชาการ ที่จะนำมาใช้ในกระบวนการประเมินผลกระทบด้านสุขภาพท่ามกลาง
สถานการณ์แห่งความขัดแย้งอย่างรุนแรง ซึ่งแตกต่างอย่างชัดเจนจากกรณี
อื่นๆ
ทั้งนี้ ดร.เดชรัต ซึ่งมีประสบการณ์ทำ HIA ในพื้นที่จังหวัดระยองมาก่อน
ให้ความเห็นว่าการทำ HIA ในพื้นที่อำภอบางสะพาน ณ ห้วงเวลานี้คงไม่ใช่
เรื่องง่าย เพราะสถานการณ์ความขัดแย้งเดินมาไกลมากแล้ว ซึ่งหากพิจารณา
เจตนารมณ์ของมาตรา 67 ตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ.2550 จะต้องทำ HIA ตั้งแต่
จุดเริ่มต้นของแผนพัฒนาเวสเทิร์นซีบอร์ด ที่กำหนดให้อำเภอบางสะพานเป็น
