Page 15 - gomatmerged (1)
P. 15
สุขภาพทางปัญญา: จิตวิญญาณ ศาสนาและความเป็นมนุษย์
ความนำา
“จิตวิญญาณ” หรือ “ปัญญา” เป็นเรื่องยาก ทั้งการ
ทำาความชัดเจนและการนำาไปปฏิบัติให้เกิดประโยชน์
ที่ผ่านมา มีความพยายามที่จะขยายเรื่องสุขภาพให้กว้างออก
ไปกว่ามิติทางกาย คือสุขภาพเป็นผลรวมของปฏิสัมพันธ์ที่ไม่
สามารถแยกขาดกันได้ของกาย จิตใจ และสังคม แต่แนวคิดดังกล่าว
ก็ยังมีปัญหาในการแปลงไปสู่การปฏิบัติ ในราวหนึ่งถึงสองทศวรรษ
ที่ผ่านมา มีกระแสความสนใจเกี่ยวกับแนวคิดเรื่อง “สุขภาพทางจิต
วิญญาณ” หรือ “มิติทางจิตวิญญาณของสุขภาพ” (Spiritual health)
ในฐานะอีกมิติหนึ่งที่ส�าคัญของ “สุขภาวะ” หรือ “ความเป็นอยู่ที่ดี”
(Well-being) ของมนุษย์ ความตื่นตัวดังกล่าวเกิดขึ้นทั้งในระดับ
องค์การอนามัยโลก และระดับประเทศ และแม้จะมีความพยายาม
ที่จะนิยามความหมายของค�าว่า “จิตวิญญาณ” ให้ชัดเจน แต่ก็มี
ข้อถกเถียงระหว่างนักคิดและนักปฏิบัติเกิดขึ้นมากมายจนยากที่จะ
หาข้อสรุปที่เป็นหนึ่งเดียวได้ ยิ่งในทางปฏิบัติด้วยแล้ว การแปล
แนวคิดเรื่อง “สุขภาวะทางจิตวิญญาณ” หรือ “สุขภาพปัญญา”
ไปสู่การปฏิบัติที่วัดผลได้ก็ไม่ใช่เรื่องที่ง่ายเลย
14
