Page 183 - art-HIA-22.indd
P. 183
¡ÒûÃЪØÁÇÔªÒ¡Òà HIA àÃ×èͧ ¼Å¡Ãзº¢Í§¡Ãкǹ¡ÒûÃÐàÁÔ¹¼Å¡Ãзº·Ò§ÊØ¢ÀÒ¾ ครั้งที่ 1
วันที่ 26-27 มกราคม พ.ศ.2558 ณ โรงแรมเอเชีย กรุงเทพมหานคร 183
1. º·¹íÒ ทางเลือกเทคโนโลยีในการกำาจัดมูลฝอยขึ้นอยู่กับปริมาณ
ปัจจุบันปัญหาการกำาจัดมูลฝอยกำาลังเป็นปัญหา คุณลักษณะของมูลฝอย สภาพพื้นที่ และความสามารถ
ใหญ่ของหลายๆ ประเทศ โดยเฉพาะประเทศอุตสาห- ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการบริหารจัดการ
กรรมต่างๆ มีการลักลอบส่งมูลฝอยไปทิ้งยังประเทศด้อย ซึ่งองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจให้เอกชนมีส่วนร่วม
พัฒนา แม้ประเทศไทยเองก็มีการลักลอบนำามูลฝอย ในการลงทุนก่อสร้าง และบริหารจัดการมูลฝอย โดยที่
ไปทิ้งตามที่สาธารณะ ซึ่งปรากฏเป็นข่าวตามสื่อต่างๆ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต้องกำาหนดอัตราค่าบริการ
อยู่เนืองๆ และก็กำาลังเผชิญกับปัญหาการกำาจัดที่นับวัน ให้มีความเหมาะสมและควบคุมการดำาเนินการให้ถูกต้อง
จะทวีความรุนแรงขึ้นตลอดเวลาและยังไม่สามารถหาทาง ตามหลักวิชาการ รวมถึงให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วม
ออกที่ดีได้ เช่น การหาพื้นที่ว่างเปล่าห่างไกลเป็นที่ทิ้ง ในการติดตามและตรวจสอบการดำาเนินงาน เพื่อให้เกิด
มูลฝอยก็มักได้รับการต่อต้านจากประชาชนที่อยู่ในพื้นที่ การยอมรับจากทุกภาคส่วน [2]
อยู่เสมอในขณะที่ปริมาณมูลฝอยของประเทศไทยยังคง การประเมินผลกระทบต่อสุขภาพ (Health
สูงขึ้น Impact Assessment : HIA ) เป็นเครื่องมือสำาคัญ
จากรายงานของกรมควบคุมมลพิษพบว่า ในปี ในการคุ้มครองและส่งเสริมสุขภาพของประชาชนจาก
พ.ศ.2555 มีปริมาณมูลฝอยเกิดขึ้นประมาณ 16 ล้าน การดำาเนินนโยบาย โครงการพัฒนา แผนงาน กิจกรรม
ตัน และมีการนำาไปกำาจัดอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ ต่างๆ ทั้งของภาครัฐ และภาคเอกชน โดยจะเน้น
เพียง 5.8 ล้านตัน หรือร้อยละ 36 ส่วนมูลฝอยที่เหลือ กระบวนการการมีส่วนร่วมของประชาชนและผู้มีส่วนได้
กว่า 10 ล้านตัน ถูกกำาจัดทิ้งโดยการเผา กองทิ้งใน ส่วนเสียในทุกภาคส่วน สามารถใช้เพื่อตรวจสอบผล
บ่อดินเก่าหรือพื้นที่รกร้าง [1] กระทบด้านสุขภาพที่อาจเกิดขึ้นจากนโยบาย แผนงาน
สำาหรับสถานที่ฝังกลบมูลฝอยขององค์กร โครงการ และกิจกรรม หรือใช้ทบทวนและประเมินผล
ปกครองส่วนท้องถิ่นทั่วประเทศพบว่าส่วนใหญ่ยังมี การดำาเนินงานของนโยบายหรือโครงการที่ผ่านมา เพื่อ
ประสิทธิภาพการดำาเนินงานไม่ดีนัก เนื่องมาจากการ ร่วมกันกำาหนดแนวทางปรับปรุง แก้ไขผลกระทบต่อ
บริหารจัดการระบบยังไม่มีประสิทธิภาพ ตลอดจนขาด สุขภาพที่อาจเกิดขึ้น [3]
การวางแผนการดำาเนินงาน และการบำารุงรักษาเครื่อง องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น เป็นองค์กรที่มี
จักรกลและอุปกรณ์ที่ใช้ในสถานที่ฝังกลบมูลฝอย ความใกล้ชิดประชาชนและมีอำานาจหน้าที่ในการจัด
การขาดแคลนบุคลากรและทักษะความเชี่ยวชาญในการ บริการสาธารณสุขให้กับประชาชนในพื้นที่รับผิดชอบ
เดินระบบที่ถูกต้อง จึงทำาให้ระบบฝังกลบมูลฝอยมี เพื่อส่งเสริมการดำารงชีวิตที่ดี และสุขภาวะของประชาชน
ประสิทธิภาพไม่เป็นไปตามที่ออกแบบไว้ในระยะแรก โดยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น จะต้องจัดการรวบรวม
ซึ่งจะก่อให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมในช่วงระหว่าง เก็บขนมูลฝอย และนำาไปกำาจัด ซึ่งการดำาเนินการ
การดำาเนินงาน และการต่อต้านจากประชาชนที่อาศัยอยู่ ดังกล่าว อาจจะส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของปัจจัย
บริเวณใกล้เคียง [2] กำาหนดสุขภาพ และเกิดผลกระทบต่อสุขภาพของ
แนวทางหนึ่งที่จะแก้ปัญหาดังกล่าวได้อย่างเป็น ประชาชนในชุมชนโดยตรงและโดยอ้อม ทั้งในทางลบ
รูปธรรม คือการลดปริมาณมูลฝอยที่จะเข้าสู่ระบบกำาจัด และทางบวกยิ่งถ้าเป็นผลกระทบต่อชุมชนอย่างร้ายแรง
โดยกระบวนการลด การใช้ซ้ำา และรีไซเคิล การส่งเสริม ยิ่งต้องมีการประเมินผลกระทบต่อสุขภาพ [4]
และสนับสนุนให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีการรวม ตาม พ.ร.บ.สุขภาพแห่งชาติ พ.ศ.2550 และ
กลุ่มพื้นที่ (Cluster) รวมทั้งการกำาจัดมูลฝอยร่วมกัน พ.ร.บ.การสาธารณสุข พ.ศ.2535 ที่กระจายอำานาจ
โดยใช้เทคโนโลยีแบบผสมผสาน ที่เน้นการนำามูลฝอย ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และมีเจตนารมณ์
กลับมาใช้ประโยชน์ใหม่ในรูปแบบต่างๆ เช่น การหมัก ที่ต้องการให้การประเมินผลกระทบต่อสุขภาพเป็น
ทำาปุ ย หรือแปรรูปเป็นพลังงานทดแทน เป็นต้น สำาหรับ กระบวนการเรียนรู้ร่วมกันในสังคม ในการร่วมกัน
