Page 48 - gomatmerged (1)
P. 48
ส่วนที่ 2 ศาสนา จิตวิญญาณกับความเป็นมนุษย์
การปล่อยวางจากกฎเกณฑ์และการปรุงแต่งต่างๆ เป็นการกลับไป
หา “ความเป็นมนุษย์ที่แท้” ค�าว่า “เต๋า” หมายถึง หนทางหรือวิถี
แต่ส�าหรับเต๋าที่แท้จริงแล้ว ตัวหนทางที่แท้จริงนั้นเองคือจุดหมาย
จุดหมายอันยิ่งใหญ่แฝงอยู่ในเส้นทางเส้นนั้นแล้ว ชีวิตในอุดมคติ
หรือการเป็นมนุษย์ที่แท้จึงหมายถึงชีวิตที่เป็นไปอย่างง่ายๆ
สอดคล้องกลมกลืนกับธรรมชาติ กฎเกณฑ์ที่มนุษย์สร้างขึ้นเป็น
เรื่องจอมปลอม ลาภยศเป็นเรื่องปรุงแต่ง การเดินไปบนวิถีแห่งเต๋า
จึงเป็นการเดินทางไปโดยไม่ต้องตั้งจุดมุ่งหมายหรือมีแผนการ ชีวิต
และสรรพสิ่งจะเป็นไปเอง
มหายาน
นอกจากจริยศาสตร์ของขงจื่อ และลัทธิเต๋าแล้ว อารยธรรม
จีนยังได้รับอิทธิพลอย่างยิ่งจากพุทธศาสนาแบบมหายาน ดังที่
กล่าวมาแล้วในตอนต้นว่า ในทางพุทธศาสนา การบรรลุซึ่งความ
เป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์คือ การหลุดพ้นจากภาวะแห่งอวิชชาที่ท�าให้
มนุษย์ด�าเนินชีวิตอยู่ในความเขลา ในพุทธศาสนาแบบเถรวาทนั้น
การบรรลุซึ่งภาวะความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์นี้หมายถึงการบรรลุ
อรหันต์ด้วยการปฏิบัติภาวนาสิกขาทั้งสาม คือ ศีล สมาธิ ภาวนา
โดยมีหลักการด�าเนินชีวิตที่ส�าคัญคือ การท�าความดี การละเว้น
จากการกระท�าความชั่ว และการท�าจิตใจให้ผ่องใสอยู่เสมอ พระ
อรหันต์ในจารีตแบบเถรวาทนั้นเน้นที่การปลีกตัวออกจากโลกของ
กิเลสตัณหาและอุปาทานต่างๆ ที่ผูกพันอยู่กับชีวิตแบบฆราวาส
อุดมเพศที่จะท�าให้มนุษย์บรรลุถึงภาวะที่สมบูรณ์ของความเป็น
47
